|
دندان عقل به آخرین دندان در هر قوس فکی گفته میشود که معمولاً بین ۱۷ تا ۲۵ سالگی در دهان میروید و دندانپزشکان اصطلاحا آن را "آسیای سوم" مینامند.
شیوع
معمولا هر فردی دارای ۲ دندان عقل در فک بالا ،۲ دندان عقل در فک پایین و
در مجموع دارای ۴ دندان عقل است. گاهی به دلایلی از جمله دلایل ارثی،
بیماریهای دوران کودکی(کم خونی ، راشیتیسم )، عدم هماهنگی رشد استخوان فک با اندازه دندانها و … این دندانها در
داخل فک نهفته میمانند. همچنین ممکن است قسمتی از تاج آنها به طور ناقص
در دهان ظاهر میشود، که در این صورت به آن دندان عقل نیمه نهفته گفته
میشود.عدم وجود دندان عقل یک یا چند نمونه از hypodontia است.
مشکلات دندان عقل
اغلب افراد جامعه مشکلاتی با دندان عقل دارند. از جمله دردسرهایی که
دندانهای عقل روییده، نهفته و نیمه نهفته میتوانند ایجاد کنند، میتوان
به موارد زیر اشاره کرد:
الف. اثر فشاری محدودیت فضا در قوس فکی یا رشد دندان عقل در جهات نادرست موجب مشکلاتی مانند این موارد میشود:
۱. تحلیل ریشه دندان مجاور توسط دندان عقل نهفته
۲. تشکیل کیست ها و تومورها با منشا دندانی در اطراف دندان عقل نهفته که بسته به نوع ضایعه ممکن است خوش خیم و یا بد خیم باشند.
۳. تضعیف استخوان فک توسط یک دندان نهفته و عدم استحکام مکانیکی استخوان فک در برابر ضربه
۴. نامرتب شدن و درهم ریختگی بقیه دندانهای فک
ب. به علت عدم دسترسی کافی در حین مسواک زدن و گیر غذایی:
۱. عفونت در لثه و بافتهای نرم اطراف دندان عقل (پری کورونیت)، ایجاد
عفونت در استخوان و بافتهای نگه دارنده دندان عقل و همچنین دندان مجاور آن
(بیماری پریودنتال)
۲. پوسیدگی دندان عقل.
خارج کردن دندان عقل
این دندانها نقش چندانی در جویدن غذا ندارند و با توجه به مشکلاتی که ذکر شد، این دندان ممکن است توسط دندانپزشک از فک خارج شوند. البته خارج کردن بدون دلیل آن به خاطر احتمال آسیب به اعصاب
توصیه نمیشود. بهترین سن برای خارج کردن دندان عقل از دهان، زیر ۲۰ سالگی
است. البته در سنین ۲۰ تا ۴۰ سالگی هم امکان خارج کردن آنها وجود دارد،
ولی پس از ۴۰ سالگی کشیدن دندان عقل دشوارتر میشود.
خارج کردن این دندان ممکن است عوارضی مانند خون ریزی ، درای ساکت، آسیب به اعصاب و ... داشته باشد.
دندان عقل در پیری سخت تر است
دندان عقل را نه بايد به حال خود رها كرد و نه از آن ترسيد بلكه تنها با يك عكس راديوگرافي ميتوان از وضعيت آن آگاه شد.
به
گزارش وب دا، يك اندودانتيكس گفت: دندان عقل نيز مانند دندانهاي ديگر
است و از لحاظ كاركرد با آنها متفاوت نيست. در زندگي انسانهاي اوليه در هر
رديف چهار دندان آسياي بزرگ وجود داشته كه با تغيير رژيمهاي غذايي مردم،
اين دندانها تحليل رفته و در حال حاضر سه دندان آسياي بزرگ وجود دارد.
دكتر بهروز افتخار افزود: تحليل رفتن دندانها همچنان ادامه دارد و به
مرور از دندانهاي آسيا كاسته ميشود. البته اين تحليل در همه افراد شرايط
يكساني ندارد و ممكن است دندان عقل در آرواره پايين تشكيل شود ولي در
آرواره بالا نباشد كه اين وضعيت مشكلاتي را در جويدن ايجاد ميكند.
وی
تصريح كرد: برخي مواقع نيز دندان عقل به صورت ناقص رشد ميكند و گاهي نيز
شكل نرمالي ندارد و محل آن نيز مساعد نيست. در اين مواقع دندان عقل
ميتواند مشكلاتي ايجاد كند كه بايد كشيده شود ولي در حالتي كه وضعيت دندان
عقل نرمال باشد و جايگاه آن نيز مشكلي نداشته باشد نيازي به كشيدن ندارد.
عضو
هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز گفت: دندان عقل در
عميقترين جاي دهان است و دسترسي به آن سخت است به همين دليل تميز نگه
داشتن آن مشكل است و پوسيدگي در آن زياد مشاهده ميشود. ماندن غذا لاي
دندان و پوسيدگي نيز از عواملي هستند كه ميتوانند موجب بوي بد دهان شوند.
گاهي نيز به دليل حالت بد دندان عقل، ممكن است ديوارههاي دهان گاز گرفته
شده و همين عامل موجب عفونت در دهان شود.
وي
ادامه داد: دندان عقل بين 17تا 24 سالگي ميرويد كه البته در برخي افراد
نيز زودتر يا ديرتر از اين رشد ميكند كه هر چه سن فرد بيشتر باشد كشيدن
دندان عقل سختتر است. بهتر است افراد در همين سن دندان عقل خود را نزد
پزشك چك كنند تا اگر مشكلي داشته باشد به راحتي بتوانند آن را بكشند.
:: موضوعات مرتبط:
دندان عقل
